Verse Kokosnoten

Alles over kokos

alles over kokos

Kokos. Ik ben fan van kokos!

Het is geen geheim dat ik kokos regelmatig in mijn gerechten gebruik. Ik geniet er echt elke dag opnieuw van, zonder schuldgevoel. Waarom? 1. Ik vind het ontzettend lekker. 2. Het is handig in gebruik. En 3. Het is heel erg gezond!

Een van de veel gestelde vragen is echter: “Ik lust geen kokos, kan ik nu wel Paleo eten?” Mijn antwoord is standaard, natúúrlijk kun je wel Paleo eten. Ook zonder kokos. Op deze pagina vind je een overzicht van producten en hoe je ze het beste kunt vervangen.

Hieronder gaat echter alles over kokos: de verschillende producten die er zijn en hoe je deze kunt gebruiken.

Kokosolie

Kokosolie gebruik ik in 95% van mijn gerechten om in te bakken. Niet alleen omdat ik het zo fijn in gebruik vind, maar ook omdat het gezond is. Kokosolie is een verzadigd vet. Verzadigde vetten zijn voor ons lichaam een ideale brandstof, het is pure energie.

Helaas heerst nog steeds de mythe dat verzadigde vetten zorgen voor een hoog cholesterol en dat een hoog cholesterol de veroorzaker is van hart- en vaatziekten. Ten eerste bepaalt het cholesterol wat je eet slechts 10% van de hoeveelheid cholesterol die je in het bloed vindt: de andere 90% wordt door het lichaam zelf aangemaakt. Ten tweede worden hart- en vaatziekten veroorzaakt door afwijkingen (bijvoorbeeld ontstekingen) in de aders. Hierbij raakt de aderwand beschadigd en op die plaats slaat cholesterol neer. De oorzaak zit hem dus niet in het cholesterol, maar in de beschadiging van de aderwand. (welke op zijn beurt ontstaat door een ongezond eet- en leefpatroon)

Terug naar de kokosolie dus. Omdat kokosolie een verzadigd vet is, heeft het een zeer hoog rookpunt. Het rookpunt bepaalt wanneer een vet gaat oxideren: een proces waarbij de moleculen van het vet beschadigen en waarna dit vet in ons lichaam flinke schade aan kan brengen. Bij veel plantaardige vetten (zoals zonnebloemolie) kan het vet in de fles al geoxideerd zijn, nog voor je het in je eten hebt verwerkt. Bij kokosolie is dit echter niet het geval, zelfs wanneer je het gebruikt om te bakken en braden zal het niet snel oxideren. Dat maakt kokosolie dus tot een prima bron van vet om regelmatig te gebruiken in de Paleo keuken!

Er bestaan verschillende vormen van kokosolie:

  • Extra vierge kokosolie
  • Ontgeurde kokosolie

De ontgeurde kokosolie is iets sterker bewerkt, maar heeft nog steeds alle goede eigenschappen van kokosolie. Het voordeel hiervan is dat deze kokosolie absoluut niet naar kokos smaakt of ruikt.

De extra vierge kokosolie is minder sterk bewerkt en heeft een uitgesproken kokosgeur. Deze variant is aanzienlijk duurder dan de ontgeurde variant.

coconut-695221_1280

Kokosmelk

Kokosmelk wordt gemaakt door vers kokosvlees te pureren met water. Dat geheel wordt door een zeef geschonken en de vloeistof die over blijft is kokosmelk. Kokosmelk wordt verkocht in verschillende diktes, je kunt dit op de verpakking herkennen aan het percentage kokosextract. (bijvoorbeeld 50 of 60%)

Kokosmelk is ideaal als basis voor drankjes, maar ook in curry’s en andere Paleo recepten. Het is ontzettend veelzijdig en lekker romig.
Zoek in de winkel naar kokosmelk met slechts 2 ingrediënten: kokosextract en water. Dan zit je altijd goed!

Kokosmelk supermarkt

De kokosmelk die je hierboven ziet is NIET ok. Ik begrijp niet dat ze het kokosmelk durven noemen gezien alle overige ingrediënten en de heel kleine hoeveelheid kokos. Het schap met melkvervangers/plantaardige melk is niet de juiste plaats om goede kokosmelk te vinden.

Kokosmelk supermarkt

Dan het Aziatische schap in de supermarkt, daar vind je wél goede kokosmelk! De kokosmelk van Aroy-D bevat slechts 2 ingrediënten: kokos en water. Deze gebruik ik in mijn recepten wanneer er kokosmelk in de ingrediënten staat (ik word niet door ze gesponsord, maar dit is wel de beste kokosmelk die ik tot nu toe tegen ben gekomen).

Kokosroom

Misschien heb je weleens meegemaakt dat je een blik of pak kokosmelk open maakte en je een heel dikke, witte drab aantrof (misschien heb je om die reden de boel zelfs weggegooid?). Deze witte drab is de kokosroom! Wanneer er geen emulgatoren en andere chemische stofjes aan kokosmelk toe worden gevoegd, scheidt het van nature in room en water. Bovenop vind je de room, en onderin het water.

Dit scheidingsproces vindt extra goed plaats wanneer je het blik of pak kokosmelk in de koelkast plaatst. Een nachtje in de koelkast doet wonderen! Niet iedere soort kokosmelk zal echter ook een dikke room opleveren, en het is altijd maar de vraag hoeveel room je in een blikje aan treft. Om de kans te vergroten kies ik voor de blikken kokosmelk met minstens 70% kokosextract. Tot nu toe ben ik bijvoorbeeld heel tevreden over de blikken en pakken kokosmelk van het merk Aroy-D. Deze zijn o.a. te verkrijgen bij de toko.

Kokosroom kun je in een recept gebruiken in plaats van gewone room. Je kunt het echter ook opkloppen zoals slagroom! Het enige wat je hoeft te doen is de kokosmelk goed scheiden van het water, zet de mixer erin en het wordt een heerlijk luchtige massa. Je kunt ‘m zelfs in een spuitzak gebruiken.

Santen / kokoscrème / kokosconcentraat / kokosboter

Een heleboel namen voor hetzelfde product. In mijn recepten noem ik het altijd Santen, maar je kunt het natuurlijk noemen zoals je zelf wilt. Santen is zeer geconcentreerde kokospasta. Je kunt het zelf maken door gedroogde kokos (bijvoorbeeld kokosrasp of kokosvlokken) een hele tijd te malen in de blender. Santen bevat 100% kokos.

Santen is, net als kokosolie, solide op kamertemperatuur en zacht/vloeibaar wanneer het warmer dan 24 à 25 graden Celsius is. Ikzelf vind santen ontzettend lekker in curry’s maar bijvoorbeeld ook in zoete gerechten zoals deze kokos-citroenbommetjes.
Santen wordt verkocht in blokken van 200 gram, het is bij de meeste supermarkten en toko’s te vinden.

Kokosrasp en kokosvlokken

Kokosrasp en kokosvlokken zijn gemaakt van gedroogd en eventueel geraspt kokosvlees. Ze smaken lekker zoet en zijn heerlijk als topping of snack.

Kokoswater

Kokoswater is het water wat je in een verse kokosnoot vindt. Wie in Azië op vakantie is geweest heeft er vast weleens eentje geprobeerd: een verse kokosnoot. Sla ‘m open, zet er een rietje in en je kunt eruit drinken. Heerlijk! Het nadeel is natuurlijk dat kokospalmen niet in Nederland groeien, en wij ons kokoswater voornamelijk uit pakken halen. Net iets minder lekker, maar het lest de dorst ontzettend goed zonder je achteraf een suikerdip te geven.

sweet-coconut-241691_1280

Kokos aminos

Deze zijn in Nederland nog niet zo goed verkrijgbaar. Ikzelf bestel ze bij iHerb, maar je kunt ze in sommige winkels in Nederland wel vinden.
Kokos aminos zijn zeer geconcentreerde aminozuren uit de kokosnoot. Het smaakt verrassend weinig naar kokos en het is bedoeld als alternatief voor sojasaus. Kokos aminos zijn dus lekker zout van smaak. Heerlijk om je Paleo sushi in te dippen bijvoorbeeld, maar ook om in je favoriete gerecht of in marinades te verwerken.

Kokosbloesemsuiker

Het doet denken aan bruine suiker, maar niets is minder waar. Kokosbloesemsuiker is afkomstig uit de bloemen van de kokospalm. In vergelijking met andere suikers heeft kokosbloesemsuiker een lage glycemische index (je bloedsuikerspiegel schiet dus niet extreem de lucht in) en daarnaast bevat kokosbloesemsuiker ook wat mineralen. Wanneer het suiker betreft, vind ik het een prima optie. Al blijft het feit dat suiker = suiker = suiker en je dit dus niet te vaak moet gebruiken.

Kokosmeel

Kokosmeel is ontzettend handig om mee te bakken. Kokosmeel is echter niet hetzelfde als heel fijn gemalen kokosrasp! Kokosmeel bevat, in tegenstelling tot kokosrasp, slechts heel weinig vet.

In recepten heb je over het algemeen maar weinig kokosmeel nodig, omdat het ontzettend veel vocht opneemt. Dat maakt het tot een goedkoper alternatief voor bijvoorbeeld amandelmeel. En waar de vetten in amandelmeel (of andere notenmelen) oxideren tijdens het bakken, gebeurt dat bij kokosmeel niet. Het is dus ook nog eens fijner voor je lichaam.

In recepten is kokosmeel vrij lastig te vervangen, maar mocht je een poging willen doen dan vind je enkele tips op deze lijst.

Kokosyoghurt

Kokosyoghurt is heerlijk. Tenminste, dat vind ik! Dit is een yoghurt op basis van kokosmelk, met daarbij probiotica. Het bevat géén zuivel, maar lees wel altijd heel goed de ingrediënten omdat er ook gewone yoghurt met kokossmaak wordt verkocht.
Echte kokosyoghurt smaakt lekker zuur, maar is wel ietsje zoeter dan gewone yoghurt.

Mijn favoriete kokosyoghurt is die van Abbot Kinney’s, o.a. te koop bij EkoPlaza en andere natuurvoedingswinkels. Daarnaast heeft de AH de Creamy Moments kokosyoghurt, welke ook erg lekker is. Deze twee merken zijn helemaal ok binnen een Paleo voedingspatroon. Het kan zijn dat kokosyoghurt een klein beetje suiker of dextrose bevat, maar dat is niet erg. Deze suikers zijn nodig als voeding voor de bacteriën (de probiotica) in de kokosyoghurt. Deze bacteriën fermenteren de suikers, oftewel, ze zetten suiker om in zuren.

Er zijn nog meer merken kokosyoghurt, dus kijk zeker even bij een supermarkt bij je in de buurt.

Kokosyoghurt duur? Ja, het is niet goedkoop. Je kunt het gelukkig ook heel makkelijk zelf maken! Hier (voor de yoghurtmaker), hier (voor de InstantPot) en hier (voor als je yoghurt wilt maken zonder apparaat) vind je mijn recepten daarvoor.

Jouw ervaring met kokos

Hoewel ik zelf erg enthousiast ben over kokosproducten, is dit natuurlijk voor iedereen heel persoonlijk. Ik weet dat veel mensen er absoluut niet van houden, en er is ook een groep die kokos wel heel lekker vindt maar er intolerant voor is. Luister dus altijd naar je eigen lichaam, ook wanneer het om producten gaat die helemaal binnen het Paleo voedingspatroon passen.

Comments 28

  1. Ik heb zelf cocosbomen in me tuin die vol hangen. Ik heb geprobeert om er cocosolie van temaken zoals beschreven op google.
    De koude pers methode alleen de olie en het pulp scheide zich niet. We hebben het uit eindelijk als toetje op gegeten dat was ook heerlijk en zacht van smaak. Nu is mijn vraag hebben jullie een goede methode om het op de koude manier temaken.

    1. Ik heb net zelf in Colombia op grotere schaal kokosolie gemaakt en het is heel simpel.
      Ik had uit Nederland een Piteba oliepersje meegenomen. Het vlees van de kokosnoot, eventueel mét de bruine schil (natuurlijk zonder de bast) goed drogen. Ik zou dan het vlees eerst in kleine blokjes snijden van ca 1/2 cm. Zodra ca. 40% van het gewicht is verdwenen is het vlees droog genoeg om geperst te worden.
      Zolang al het water er nog inzit krijg je kokosmelk i.p.v. kokosolie. Zo’n Piteba oliepersje kost ca € 80 en je kan er ca. 2 liyter per uur mee maken.

  2. Hallo,

    Ik heb gisteren een pak Alroy-D gekocht met de bedoeling om kokosyoghurt mee te maken. Ik heb het pak in een glazen pot geschonken en in de koelkast geplaatst met de bedoeling dat het water zich van de room zou scheiden, maar ik zie nog steeds alleen maar kokosmelk, er is niet gescheiden, en als het zich wel scheidt, hoe haal je het dan alleen de room er uit?

    1. Post
      Author

      De pakken van Aroy-D (tenzij het een wit gekleurd pak is) bevatten kokosmelk die niet dik genoeg is om kokosroom uit te halen. Soms kun je dit wél doen met de blikken, maar je weet nooit van tevoren welk blik dikke room gaat bevatten en welke niet. Dat verschilt per blik.
      Als het zich scheidt zie je dat vanzelf: de room ligt bovenop (kun je er dus zo vanaf scheppen) en onderin ligt het kokoswater.
      De melk die je hebt gekocht is trouwens wel helemaal geschikt om kokosyoghurt mee te maken; voeg wat gelatine of agar agar toe en het wordt ook lekker dik 🙂

    2. De fair trade kokosmelk, Blik, witte verpakking met beetje turquoise en bruine letters, scheid wel room van melk. Is wel wat duurder maar erg lekker.

  3. Hai Marinka, ik lees op internet van alles over goede en slechte kwaliteit kokosolie. Hier schrijf je er niet over. Je schrijft dat ontgeurde kokosolie nog steeds goede eigenschappen heeft. Daar zijn ook andere meningen over. Ik zou het erg fijn vinden om te horen dat ik gewoon ook de goedkopere bio varianten kokosolie kan kopen. Maar wat ik hierover lees bevat het dan helemaal geen voedingsstoffen meer. Wat is jouw visie hierop?

    1. Post
      Author

      Hi Myrthe! Dit kun je denk ik het beste aan een fabrikant vragen; hoe bewerken ze de olie, etc. Dan kun je zelf je mening hierover vormen.
      Ikzelf maak me er in ieder geval niet druk om, ik eet kokosolie voor de vetzuren die erin zitten en die vind je ook in de ontgeurde variant.

  4. Ik maak zelf kokosmelk….zeker 2 jaar nu.
    daar gebruik ik 160 gram kokosrasp op 1 liter koud water.
    In de blender wordt de temperatuur ongeveer 35*C.
    Dit is een gunstige temperatuur om de micro organismen te laten overleven.
    Wat ik graag zou willen weten is hoe de authentieke manier is van kokosmelk maken….zodat zij die geen blender hebben het ook kunnen maken.

    1. ontgeurde cocos komt meestal uit indonesie, wordt in de zon gedroogd, waar weer regen opvalt, waardoor het verschimmelt; om de sterke geur te verwijderen krijgt het een chemische bewerking, waar door ook alle gezonde stoffen worden verwijderd, je kan er nog wel goed in bakken, omdat het een hoog rookpunt heeft en niet oxideert. Maar de kwaliteit is niet vergelijkbaar met extra virgin, de smaak went vanzelf en als je het lang genoeg gebruikt merk je er op den duur niets meer van.diny v

  5. Hallo Marinka

    Ik las net dat de amandelmelk en kokosmelk ( ongezoet) van Alpro niet goed is . Die gebruik ik altijd om havermoutpap te maken.
    Welke kan ik daar dan het beste voor gebruiken die wel goed is?

    1. In het artikel lees je welke kokosmelk Marinka het liefste gebruikt 🙂 Amandelmelk kun je bij de natuurvoedingswinkel kopen of je kunt deze zelf maken.

  6. Ik ga voor het eerst een recept maken met kokoscreme. Ik heb een paar blikken kokosmelk in de koelkast en hoop dat er straks een mooie hoeveelheid bovenop zit. Nu heb ik nog aardig wat santen staan en vroeg ik me af of je dat niet kunt smelten en al koelend opkloppen tot een luchtige creme. Iemand hier ervaring mee toevallig?

  7. Graag cwil ik weten hoe je dat doet Hendrik. Hoelang blender je dan ongeveer om die temperatuur te krijgen. Mijn blender stopt na een aantal minuten omdat hij oververhit raakt. Moet dan weer even wachten en kan dan weer verder. Kun je het bv ook met warm water doen.
    En gebruik je gewone kokosrasp?
    Mvg Marijke

  8. Hallo, ik wil graag mijn muesli eten met cocosmelk die naar Coco’s smaakt zoals in Thailand. Welke adviseren jullie dan 🙂

    1. Bij Paleo muesli is kokosyoghurt het lekkerste 🙂 Marinka’s favoriete kokosyoghurt is die van Abbot Kinney’s, o.a. te koop bij EkoPlaza en andere natuurvoedingswinkels. Daarnaast heeft de AH de Creamy Moments kokosyoghurt, welke ook erg lekker is.

  9. Gebruik ik best de literverpakking Aroy D melk of room? (Dus het recept, op welke verpakking is deze gebaseerd?) Ik heb ook lopende kokosmelk van Ecomil maar dat zak wellicht niet lukken voor de yoghurt? bedankt!

    1. Als er melk in het recept staat dan gebruik je de kokosmelk, als er room in het recept staat dan gebruik je kokosroom 🙂 De kokosmelk van Ecomil bestaat inderdaad maar voor 8,5% uit kokosmelk, dus dat is niet ideaal om kokosyoghurt mee te maken.

  10. Welke kokosolie is het beste te gebruiken er zijn zoveel soorten. Welk merk kun je het beste kopen dan?

    1. Marinka gebruikt kokosolie van het merk Omega & More. Maar elk merk kokosolie dat puur (en het liefst biologisch) is, is prima 🙂

  11. In deze site heel veel over kokos. Graag wil ik weten hoe je aan een rauwe kokosnoot kunt zien als hij niet in orde is. Ik maak een noot open en het vocht smaakt niet echt zoet, een beetje vreemd. Het vlees is mooi wit maar de dunne huid buitenom is voor de helft donkerbruin en voor een gedeelte lichtgrijs. De smaak van het witte vlees lijkt in orde . Wat te doen?
    Wat zijn de criteria voor een gezonde vrucht?

  12. Ik heb vernomen dat er nu een schadelijk E-nummer in de kokosmelk van Aroy-D zit.
    Welke kokosmelk is een goed alternatief?

    1. De biologische variant van de kokosmelk van Aroy-D is een goed alternatief 🙂 Deze is verkrijgbaar bij o.a. Puur Mieke.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.